Sa orë gjumë i duhen një fëmije sipas moshës?
3 min lexim Publikuar më
Sa orë gjumë duhen sipas moshës?
Nevoja për gjumë ndryshon ndërsa fëmija rritet. Akademia Amerikane e Mjekësisë së Gjumit (AASM) jep intervalet e mëposhtme, të cilat i mbështet edhe Akademia Amerikane e Pediatrisë (AAP). Ato tregojnë gjumin gjithsej brenda 24 orëve, jo vetëm gjumin gjatë natës.
- 4–12 muajsh: 12–16 orë, përfshirë gjumin e ditës.
- 1–2 vjeç: 11–14 orë, përfshirë gjumin e ditës.
- 3–5 vjeç: 10–13 orë, përfshirë gjumin e ditës.
- 6–12 vjeç: 9–12 orë.
- 13–18 vjeç: 8–10 orë.
Këto janë udhëzime për gjumin e rregullt. Fëmijët e së njëjtës moshë mund të kenë nevoja të ndryshme brenda intervalit. Mos e trajto kufirin e poshtëm si synim për çdo fëmijë.
Për foshnjat nën 4 muaj, ky konsensus nuk cakton një interval. Në këtë periudhë, kohëzgjatja dhe ritmi i gjumit ndryshojnë shumë. Prandaj, mos ua zbato automatikisht intervalin e foshnjave më të mëdha.
Si ta kuptosh nëse orari lë vend për gjumë?
Nis nga ora kur fëmija duhet të zgjohet dhe llogarit mbrapsht kohën e nevojshme për gjumë. Te fëmijët e vegjël, përfshi edhe dremitjet gjatë ditës. Dallo kohën që kalon në shtrat nga koha kur fle vërtet: përgatitja, leximi dhe qëndrimi zgjuar nuk janë gjumë.
Shiko edhe cilësinë e gjumit. Një fëmijë mund të kalojë mjaft kohë në shtrat, por të zgjohet shpesh ose të ketë vështirësi me frymëmarrjen. Vetëm numërimi i orëve nuk mjafton për të kuptuar nëse pushon mirë.
Gjumi i ditës është pjesë normale e jetës së fëmijëve të vegjël. Megjithatë, një dremitje shumë vonë mund ta vështirësojë fjetjen në mbrëmje. Nevoja e shpeshtë për dremitje te një fëmijë më i madh mund të tregojë gjumë të pamjaftueshëm ose të dobët gjatë natës.
Një rutinë e thjeshtë për mbrëmjen
Një rutinë e qetë dhe e përsëritur e ndihmon fëmijën të përgatitet për gjumë. Mbaji hapat të thjeshtë, që familja t’i ndjekë rregullisht. Te fëmijët më të mëdhenj, përfshiji edhe ata në zgjedhjen e veprimtarive të qeta.
- Mbaj orare të qëndrueshme për fjetjen dhe zgjimin, edhe në fundjavë.
- Mbyll lojërat e vrullshme dhe kalo te veprimtari të qeta para gjumit.
- Përsërit të njëjtën rrjedhë: larja, pastrimi i dhëmbëve dhe një tregim i shkurtër.
- Fik ekranet para gjumit dhe mbaji pajisjet jashtë dhomës së gjumit.
- Mbaje dhomën të qetë, të errët dhe me temperaturë të rehatshme.
Gjatë ditës, lër vend për lëvizje dhe kohë jashtë. Për mbrëmjen, zgjidh veprimtari që e ndihmojnë fëmijën të qetësohet. Rutina krijon kushte më të mira për gjumë, por nuk zgjidh çdo shkak të zgjimeve ose të vështirësisë për të fjetur.
Shenjat e mungesës së gjumit dhe kur duhet ndihmë
Mungesa e gjumit nuk shfaqet gjithmonë si përgjumje. Fëmijët e vegjël mund të bëhen më të lëvizshëm, ndërsa adoleshentët mund të shfaqin nervozizëm ose ndryshime humori. Vëzhgo nëse përsëriten këto shenja:
- Përgjumje gjatë mësimit, leximit ose detyrave.
- Vështirësi për t’u përqendruar dhe rënie në ecurinë shkollore.
- Nervozizëm, ndryshime humori ose probleme me sjelljen.
- Lodhje gjatë ditës, edhe kur duket se koha në shtrat mjafton.
Këto shenja mund të kenë edhe shkaqe të tjera; ato nuk vërtetojnë vetë mungesë gjumi. Gërhitja e shpeshtë, pauzat në frymëmarrje, zgjimet e përsëritura dhe vështirësia e vazhdueshme për të fjetur meritojnë vlerësim, sidomos kur ndikojnë në ditën e fëmijës.
Për shqetësime të vazhdueshme rreth gjumit ose shenja të frymëmarrjes së çrregullt gjatë natës, fol me pediatrin ose mjekun e familjes, i cili mund të kërkojë vlerësim nga një specialist i gjumit.
Burimet
-
Heart-Healthy Living — Get Enough Good-Quality SleepNational Heart, Lung, and Blood Institute (NIH)
-
Healthy Sleep in ChildrenAmerican Thoracic Society
-
Sleep and Health: Why Rest Matters for Your Child—and Your Whole FamilyAmerican Academy of Pediatrics