Sa kohë duhet për të krijuar një zakon të ri?

A mjaftojnë 21 ditë për një zakon të ri?

Pretendimi se një zakon i ri krijohet patjetër për 21 ditë është mit. E vërteta është se koha ndryshon sipas njeriut dhe veprimit. Studimi i njohur i UCL-së gjeti rreth 66 ditë mesatarisht, me vlerësime nga 18 deri në 254 ditë. As 66 ditët nuk janë afat që vlen për të gjithë.

Pra, nëse pas disa javësh ende duhet t’ia kujtosh vetes veprimin, mos e quaj përpjekjen dështim. Krijimi i një zakoni nuk është garë me kalendarin. Pyetja më e dobishme është: a po të vjen më natyrshëm ta bësh atë veprim në situatën që ke zgjedhur?

Çfarë gjeti studimi i Lally dhe kolegëve?

Phillippa Lally dhe kolegët e saj në University College London, shkurt UCL, ndoqën njerëz që zgjodhën një veprim të përditshëm lidhur me ushqimin, pirjen ose aktivitetin fizik. Pjesëmarrësit e përsëritnin në të njëjtën situatë dhe tregonin sa automatik u dukej. Studimi doli fillimisht në internet më 2009; botimi në numrin e revistës mban vitin 2010.

Këtu, fjala automatik do të thotë ta nisësh veprimin me më pak mendim dhe vendimmarrje të vetëdijshme. Nuk do të thotë se ai bëhet gjithmonë pa mundim ose se do të vazhdojë përgjithmonë.

Shifrat nga 18 deri në 254 ditë dolën nga modeli matematikor i studiuesve. Disa vlerësime shkonin përtej periudhës së ndjekjes. Pra, studiuesit nuk i vëzhguan të gjithë deri në ditën e fundit të këtij intervali.

Mesazhi kryesor është ndryshimi i madh mes njerëzve dhe veprimeve. Mos e përdor mesataren si provim personal dhe mos prit që zakoni të ndizet papritur sapo të arrish një datë.

Si ta bësh më të lehtë përsëritjen

Zgjidh një veprim të qartë, një rast të përshtatshëm dhe një mënyrë të thjeshtë për ta nisur. Përsëritja në të njëjtën situatë ndihmon që ajo situatë të lidhet me veprimin. Një plan konkret të udhëzon më mirë sesa dëshira e përgjithshme për të ndryshuar.

• Fillo me një hap të vogël. Për shembull, nëse dëshiron të lexosh rregullisht, nis me një paragraf. Zgjidh një hap që të duket i përballueshëm edhe kur je i zënë.
• Lidhe me një sinjal të qartë. Përdor një veprim që tashmë e bën, si përfundimi i mëngjesit. Thuaji vetes: “Pasi të mbaroj mëngjesin, do të hap librin”.
• Përgatit vendin. Lëre librin pranë vendit ku ulesh. Ky është një ndryshim praktik që mund ta provosh për ta pasur më të lehtë nisjen.
• Ruaj vazhdimësinë. Përsërite veprimin kur shfaqet sinjali i zgjedhur. Mos e zmadho aq shpejt sa të bëhet i vështirë për t’u mbajtur.

Këta janë hapa praktikë për ta organizuar përpjekjen, jo një formulë që garanton rezultat brenda një afati. Përshtati me ditën tënde dhe me veprimin që dëshiron të mësosh.

Po nëse humbet një ditë?

Një ditë e humbur nuk e fshin përparimin. Në studimin e Lally dhe kolegëve, humbja e një mundësie për ta kryer veprimin nuk e ndikoi ndjeshëm procesin. Kjo nuk provon se ndërprerjet e shpeshta nuk kanë rëndësi.

Kthehu te veprimi në mundësinë e radhës. Shiko çfarë të pengoi: e harrove, nuk pate kohë apo hapi ishte tepër i madh? Pastaj përshtat planin. Mund ta zvogëlosh veprimin ose ta lidhësh me një moment më të përshtatshëm. Vlerëso sa lehtë po e nis dhe sa rregullisht po e përsërit, pa e kthyer çdo mungesë në arsye për të hequr dorë.